1 тонна сүттен не өндіруге болады (технология мен жабдыққа қысқаша шолу)

Қысқаша. 1 тонна сүттен шамамен мынадай өнім алынады: 950 л кефир, 200 кг сүзбе, 800 л ряженка, 850 л простокваша (ұйыған сүт), 980 л йогурт, 100 л қаймақ, 100 л кілегей, 40 кг сары май, 80 кг қатты немесе 120 кг жұмсақ ірімшік және шамамен 800 л сарысу. Нақты шығымы шикізат пен дайын өнімнің майлылығына байланысты.
Сүт өнімдерін өндіру үшін ГОСТ Р 52054-2003 (Ресей стандарты) талаптарына сай келетін сиыр сүті қолданылады. Төменде 1 тонна шикізатқа шаққандағы әртүрлі өнімдердің мөлшері келтірілген. Кейбір өнімдер кілегейден немесе қажетті майлылықтағы бейімделген сүт қоспасынан жасалады, сондықтан сүт өңдеудің тағы бір кезеңінен өтуі керек.
1 тонна сүтке шаққандағы сүт өнімдерінің шығымы
| Өнім | Мөлшері |
|---|---|
| Кефир | 950 л |
| Сүзбе | 200 кг |
| Ряженка | 800 л |
| Простокваша | 850 л |
| Йогурт | 980 л |
| Қаймақ | 100 л |
| Кілегей | 100 л |
| Сары май | 40 кг |
| Қатты ірімшік | 80 кг |
| Жұмсақ ірімшік | 120 кг |
| Сарысу | 800 л |
*Есте сақтау керек: алынатын өнімнің мөлшері шамамен берілген және шикізаттың майлылығына әрі алынатын өнімнің қажетті майлылығына байланысты.
Кефир — ашытылған сүт өнімдері санатына жатады, бүтін сүтті кефир саңырауқұлақтарымен (кефир дәндерімен) ұйыту арқылы алынады. Сүтті алдын ала пастерлеп, 22–35 °C температурада ұйытқы енгізеді. Араластырғаннан кейін қоспаны ұйыту үшін 8–12 сағатқа қалдырады. Дайын өнімді бір мезгілде араластыра отырып, 14±2 °C температураға дейін салқындатады. Содан кейін сусын құю автоматына беріліп, тасымалдау ыдысына салынады.
Сүзбе — бұл өнім де алдын ала пастерленген бүтін сүттен ұйыту және кейін престеу арқылы алынады. Сүзбе өндіру үшін ұйытуға қажетті 26–32 °C температураны ұстап тұратын сүзбе ваннасы керек болады. Ұйытқы енгізілгеннен кейін қоспаны 6–10 сағатқа қалдырады. Ұйынды түзілгеннен кейін оны ұсақ бөліктерге кесіп, тағы 1 сағатқа қалдырады. Содан соң сарысуды кетіру үшін қоспаны арнайы қапшықтарға салып, пресс-арбаға орналастырады. Престеу 4 сағаттан аспауы тиіс. Одан кейін дайын өнімді салқындатып, қаптауға жібереді.
Ряженка — пісірілген сүттен ашыту арқылы өндірілетін ашытылған сүт сусыны. Ряженка (варенец) өндіру үшін ұзақ пастерлеу ваннасы қажет болады. Онда дайындалған нормаландырылған сүт 90–92 °C температурада кемінде 3–5 сағат ұсталып, ашық кремді түс пен баяу қайнатылған сүттің дәміне ие болады. Содан кейін қоспа салқындатылады, оған ұйытқы енгізіліп, 4–6 сағат тыныш күйде қалдырылады. Ұйыту аяқталғанда алынған өнім араластырылып, салқындатылады және қаптауға беріледі.
Простокваша — өндіру технологиясы жағынан кефирге өте ұқсас ашытылған сүт өнімі. Басты айырмашылығы — простокваша +26 градустан жоғары температурада ұйытқы қоспаларынсыз табиғи жолмен ұйиды. Ұйыту ұзақтығы — 10–12 сағат.
Йогурт — бұл да сүтті ұйыту арқылы алынады, бірақ ерекше ұйытқы — Streptococcus thermophilus сүт қышқылы бактерияларының қоспасы қолданылады. Йогурт өндіруге қажетті негізгі жабдық — ұзақ пастерлеу ваннасы: ол шикізатты қажетті температураға дейін қыздырып, қажет болғанда араластыра отырып, 6–8 сағат бойы ұстап тұруға мүмкіндік береді. Ұйыту соңында шығарылатын өнімнің түріне қарай йогуртқа хош иістендіргіштер мен бояғыштар қосылады. Йогурт та басқа сұйық өнімдер сияқты құю автоматтарының көмегімен өлшеп-оралады.
Кілегей — бүтін сүттен сепараторлау арқылы алынады. Пастерленген кілегей пастерлеу қондырғыларында 86 °C температурада 2–10 минут ұстау арқылы өндіріледі. Содан кейін өнім өлшеп-орау температурасына дейін салқындатылып, сорғы арқылы өлшеп-орау автоматына беріледі.
Қаймақ — кілегей мен ұйытқыдан алынатын қою, паста тәрізді ашытылған сүт өнімі. Сүтті сепараторлау кезінде алынған кілегейді пастерлеп, ұйыту температурасына дейін салқындатады және ұйытқы енгізеді. Ұйыту ұзақтығы — 6–12 сағат. Ұйыту аяқталғаннан кейін қаймақ араластырылып, пластик стақандарға өлшеп-орау автоматына жіберіледі.
Сары май — бұл да кілегейден, оны шайқау арқылы жасалады. Алынған және пастерленген кілегей белгілі бір уақыт бойы пісіп-жетіліп, май шайқағышқа беріледі. Май шайқағышта шайқау және май дәнін өңдеу 60–90 минутқа созылады, содан кейін дайын өнім қажетті қаптамаға өлшеп-оралып, тоңазытқыш камераға жіберіледі.
Қатты ірімшік — консистенциясы тығыз ашытылған сүт өнімі. Мысалы: Пармезан, Швейцар, Голланд, Российский, Чеддер және басқа ірімшіктер. Жұмсақ ірімшік — консистенциясы тұтқыр ашытылған сүт өнімі. Мысалы: Рокфор, Камамбер және басқа ірімшіктер. Ірімшіктің әр түрі ерекше технология бойынша жасалады. Алайда барлық түрлерге ортақ негізгі кезеңдер бар. Ірімшік жасау ванналарында сүт бактериялық ұйытқы мен мәйек ферментінің көмегімен ұйытылады. Түзілген ұйынды кесіліп, араластырылады және өздігінен престелу арқылы немесе арнайы престермен қалыпталады.
Сарысу — сүт сарысуы сүзбе мен ірімшік өндіру кезінде алынады және іс жүзінде өңдеудің жанама өнімі болып табылады. Алайда оны сарысу негізіндегі сусындар жасау үшін, сондай-ақ сүт пен кілегейді нормаландыру үшін, мал азығына қоспа ретінде пайдалануға болады.
Milberg зауыты сүт өнімдерін өндіруге арналған жабдықтың кең желісін ұсынады. Тағам өнімдерінің қауіпсіздігі мен гигиенасын қамтамасыз ету стандарттарына сәйкес зауытта шығарылатын барлық жабдық тамақ өнеркәсібінде қолдануға рұқсат етілген жоғары сапалы тот баспайтын болаттан жасалған.
Тәулігіне 1–3 тонна сүт өңдеу үшін цех қажет: сүтті қабылдау және есепке алу, салқындату, сепараторлау, пастерлеу, ұйыту және құю. Мұндай цехтың типтік құрамы — «Тәулігіне 1000–3000 л сүт цехы» бетінде, ал өнімдер мен көлемдер бойынша барлық жинақтар — «Жабдық жинақтары, модульдік цехтар және шағын зауыттар» бөлімінде.
Егер сізге сүт өңдеу жабдығын сатып алу қажет болса, сайтта өтінім толтырыңыз немесе көрсетілген телефондар арқылы біздің мамандарға хабарласыңыз.
